Articles Comments

Leki suplementy diety i kosmetyki » Featured, Uncategorized » Kolka u niemowląt

Kolka u niemowląt

Advertisment

Kolka jest stanem, w którym skądinąd zdrowe dziecko płacze lub ma inne objawy niepokoju (ma skurcze, wydaje dziwne jęki, itp.) często i przez dłuższy czas, bez żadnego dostrzegalnego powodu. Stan zazwyczaj pojawia się w pierwszym miesiącu życia, często znika nagle, zanim dziecko osiągnie trzy do czterech miesięcy, ale może trwać także do 12 miesięcy życia. Kolka niemowlęca jest jedną z najczęściej występujących dolegliwości u niemowląt. Według różnych autorów częstość występowania w badaniach prospektywnych oceniano na 3-28%, a w badaniach retrospektywnych na 8 do 40% populacji niemowląt. Kolkę niemowlęcą rozpoznajemy wyłącznie na podstawie objawów. W niektórych sytuacjach, gdy dolegliwości nie są typowe, potrzebne jest wykonanie podstawowych badań, takich jak morfologia krwi, badanie moczu czy USG jamy brzusznej aby wykluczyć inne przyczyny niepokoju i płaczu dziecka.

Jedno z badań stwierdza, że dzieci, które nie są karmione piersią są niemal dwukrotnie częściej narażone na kolkę (Saavedra, Maria A.L.; Costa, Juvenal S. Dias da; Garcias, Gilberto; Horta, Bernardo L.; Tomasi, Elaine; Mendonça, Rodrigo (2003). „Infantile colic incidence and associated risk factors: A cohort study”. Jornal de Pediatria 79 (2): 115–22.) . Inne badania sugerują, że czekolada, cebula i mleko krowie to produkty, które matka karmiąca powinna przyjmować, aby dziecko mogło uniknąć kolki (Lust, K. D.; Brown, J. E.; Thomas, W. (1996). „Maternal Intake of Cruciferous Vegetables and Other Foods and Colic Symptoms in Exclusively Breast-Fed Infants”. Journal of the American Dietetic Association 96 (1): 46–48).
Płaczliwość dziecka często zwiększa się w określonej porze dnia, szczególnie wczesnym wieczorem. Objawy mogą nasilić się wkrótce po karmieniu zwłaszcza u dzieci, którym niełatwo się odbija. Typowy napad kolki przebiega z podkurczaniem nóżek, napinaniem brzucha i prężeniem ciała. Kolka przebiega często z poszerzeniem obwodu brzucha, ale zwiększona ilość gazów jelitowych nie jest przyczyną, a raczej następstwem płaczu i związanej z nią aerofagii. Płacz pojawia się cyklicznie, przy czym nasila się wieczorem i w nocy (kolka wieczorna). Objawy kolki występują najczęściej pomiędzy 2 a 16 tygodniem życia (kolka trzymiesięczna, 100 dni płaczu), przy czym szczyt osiągają około 6 tygodnia.

Dokładna medyczna definicja kolki określa, że dla zdrowego dziecka kolka oznacza okresy intensywnego, niewyjaśnionego rozdrażnienia i płaczu trwającego ponad 3 godziny dziennie, więcej niż 3 dni w tygodniu, przez okres dłuższy niż 3 tygodnie. Niemniej jednak wielu lekarzy uważa, że definicja, po raz pierwszy użyta przez Morrisa Wessel-a jest zbyt wąska i powinna obejmować przypadki dzieci płaczących z niewyjaśnionej przyczyny przez okres trwający krócej niż 3 godziny/dzień – definicja tak określana jest tzw. kolką nie-Wessel-a . W rzeczywistości przyjmuje się że, ta skrajna wersja kolki jest bardziej prawdopodobna na ostatnim etapie trwania dolegliwości. Kolka nie jest przyczyną zaburzeń wzrostu i rozwoju dziecka. Zwykle samoistnie ustępuje w ciągu pierwszych czterech miesięcy życia.

Nieustający płacz niemowlęcia to znacznie więcej niż tylko uciążliwe rodzicielstwo. Płacz dziecka i wyczerpanie rodzica związane z nim może wywołać poważne problemy, takie jak stres w związku, problemy z karmieniem piersią, depresja poporodowa (u 10-15% młodych matek i wielu młodych ojców) i inne problemy. Płacz i wyczerpanie mogą również przyczynić się do zespołu nagłej śmierci niemowląt (SIDS) oraz uduszenia lub urazu (gdy zmęczeni rodzice zasypiają z dzieckiem w niebezpiecznych miejscach), otyłość niemowląt, otyłość matki a nawet wypadki samochodowe. Typowy napad kolki jelitowej rozpoczyna się od nagłego zaczerwienienia twarzy dziecka, z grymasem bólu i podkurczeniem nóżek. Następnie niemowlę wydaje piskliwy krzyk, któremu towarzyszy prężenie. Brzuszek jest wzdęty, obserwuje się nadmierną ilość gazów i „przelewanie” treści jelitowej. Często niemowlę oddaje zielone stolce z domieszką śluzu i jednoczesnym wydaleniem dużej ilości gazów. Dolegliwości powtarzają się cyklicznie. Wzrost i rozwój dziecka nie ulega zaburzeniu.

Przez wiele lat rodzice, dziadkowie i lekarze wierzyli, że kolka spowodowana jest bólem brzucha dziecka (np. skurczem jelit, przejedzeniem, uwięzionymi gazami). Nawet słowo „kolka” pochodzi od starożytnego greckiego słowa mającego ten sam rdzeń, co słowo „jelita”. Dziś mamy dość dobrze udokumentowane, że istnieje wiele przyczyn objawów kolki, najczęstsze z nich to: gazy żołądka (prawdopodobnie ze względu na słabe odbijanie się gazów u dziecka lub złego przepływu mleka), gazy w jelitach w przewodzie pokarmowym, neurologiczne przeciążenie, a także skurcz mięśni lub uraz podczas urodzenia. Pomimo że kolka ustępuje samoistnie, jest ona silnym źródłem niepokoju i stresu dla rodziców. W celu złagodzenia objawów stosuje się liczne metody, często o niepotwierdzonej skuteczności.
Badania z 1999 w szpitalu w Guys Hospital wykazały, że jedną z przyczyn kolki może być nietolerancja laktozy. Niemowlęta z kolką karmione mlekiem z enzymem laktazy wykazały 40% redukcję objawów kolki.

Niektórzy twierdzą, że dzieci płaczą, bo czują lęk matki, ale jest to bardzo mało prawdopodobne. W rzeczywistości, nawet jeśli rodzicielka nie jest pozbawiona uczucia lęku, to badania wykazały, że kolka u kolejnych dzieci jest równie prawdopodobna jak u pierwszego, kiedy matka odczuwa największy stres związany z wychowaniem dziecka.

Oczywiste jest, że istnieją różne przyczyny kolki niemowląt, inne niż powszechnie znane „przyczyny gazowe”. Można o tym wnioskować m.in. dlatego, że wcześniaki mające bardzo niedojrzałe jelita nie są narażone na kolki bardziej niż dzieci urodzone w terminie. Dziecko urodzone trzy miesiące za wcześnie narażone jest na takie samo 10-15% ryzyko wystąpienia kolki jak dziecko urodzone w terminie.
Wbrew przekonaniu, że dzieci płaczą z powodu połkniętego powietrza, badania rentgenowskie wykazują, że kiedy dzieci zaczynają zawodzić, mają znacznie mniej powietrza uwięzionego w ich żołądkach niż po kolce, gdy są spokojne i zrelaksowane.
Stosowane przez matki na zachodzie przejażdżki kolejką i poddawanie dziecka dźwiękom odkurzaczy może uspokoić rozdrażnienie, ale nie spowoduje zmniejszenia bólu dziecka.
W 90% przypadków kolka ma związek z dietą dziecka. W 10% kolek dolegliwości żołądkowe wiążą się z alergią pokarmową i wymagają zmiany diety matki karmiącej piersią lub przejścia dziecka na dietę hipoalergiczną. Najbardziej problematyczną żywnością dla wybrednych dzieci wydaje się być mleko krowie i produkty mleczne w diecie matki. Inne, mniej powszechne alergeny to pszenica, soja i orzechy. Dzieci karmione piersią mogą również dostać kolki od stymulantów w diecie matki. Rodzice i lekarze często przechodzą na dietę dziecka z formułą sojową. Jednak nie jest udowodnione, że soja zapobiega kolce.

Ponadto, w przeciwieństwie do starszych dzieci i dorosłych, którzy mają problem z nietolerancją laktozy jest mało dowodów, że powoduje to płacz wśród niemowląt. Późniejsze badania, początkowo prowadzone przez prof. Kearney w Cork University Hospital (opublikowane w 1995 ), a następnie przez dr Dipak Kanabar z Guys Hospital w Londynie pokazały wyraźnie, że kolka niemowląt jest związana z nietolerancją laktozy i może być kontrolowana poprzez dostarczenie dziecku pokarmu z enzymem laktazy. Jest to obecnie preferowana metoda leczenia kolki w Irlandii i Wielkiej Brytanii, w której używa się enzymu laktazy w kroplach sprzedawanych bez recepty i na receptę.

Wyniki niektórych badań sugerują leczenie płaczu kolkowego dawkami probiotyków lub bakterii (np. Lactobacillus acidophilus lub Lactobacillus reuteri). W 2007 badania 83 dzieci z kolką podano probiotyk Lactobacillus reuteri, co pozwoliło zmniejszyć objawy dolegliwości. Po tygodniu u dzieci leczonych zaobserwowano 19% ograniczenie czasu płaczu (159 min / dzień, a wcześniej 177 min / dzień). Przez 4 tygodnie u leczonych dzieci zaobserwowano o 74% mniej czasu płaczu (51 min / dzień, a wcześniej 145 min / dzień). W 2010 badania przeprowadzono z tym samym szczepem probiotyku uzyskując podobne korzyści w leczeniu kolki niemowląt. Jednak w innym badaniu na ponad 1000 dzieci nie uzyskano efektu obniżonej kolki – podawano im mieszankę czterech innych szczepów probiotycznych począwszy od ich urodzenia. Publikacje naukowe oceniające skuteczność różnego rodzaju interwencji mających łagodzić objawy kolki podkreślają, że znamienną skuteczność wykazują przede wszystkim interwencje dietetyczne, takie jak eliminacja z diety dziecka lub matki karmiącej białek mleka krowiego. Podkreśla się, jednak, że poprawę przynoszą hydrolizaty białkowe wysokiego stopnia, ale nie mieszanki sojowe. Wydaje się, że znaczenie eliminacji białek mleka jest większe niż znaczenie eliminacji laktozy.Skuteczną metodą postępowania okazuje się też ograniczenie narażenia dziecka na bodźce zewnętrzne i pozostawienie go w spokoju podczas płaczu. W kontrolowanych badaniach klinicznych nie pomagało natomiast noszenie dziecka, huśtanie, przytulanie czy stosowanie wibracji.

W jednym z badań wykazano większą częstość występowania kolki u niemowląt karmionych piersią, co stworzyło hipotezę, że hormony stresu wydzielane do mleka matki były przyczyną skurczów jelit. Urodzenie dziecka i karmienie piersią może być faktycznie bardzo stresujące i związane ze zdenerwowaniem i dyskomfortem. Niemowlęta z kolką mają podwyższony poziom kortyzolu wskazujący na wyższy poziom stresu. Badania prenatalne poziomu kortyzolu matki potwierdziły hipotezę stresu matki jako potencjalną przyczynę kolki. Naukowcy odkryli, że dzieci, których matki miały wysoki poziom kortyzolu częściej płaczą, są rozdrażnione i wyglądają na mniej szczęśliwe. Badania były prowadzone m.in podczas filmowanych sesji kąpielowych, wykonywanych w trakcie pierwszych dwudziestu tygodni życia dzieci (de Weerth, C; van Hees, Y, Buitelaar, JK (2003). „Prenatal maternal cortisol levels and infant behavior during the first 5 months”. Early Human Development 74 (2): 139-151). W innym badaniu wykazano korelację pomiędzy objawami depresji matki w czasie ciąży i płaczem niemowląt.
Także niewystarczający kontakt fizyczny po porodzie może być czynnikiem przyczyniającym się do kolki niemowląt. W kontrolowanych badaniach doświadczalnych u dzieci poddawanych kontaktowi fizycznemu zauważono, że płaczą one znacznie mniej niż te, którym oferowano zamiast kontaktu fizycznego dodatkowe godziny dziennie wizualnej stymulacji. W innym badaniu wykazano zwiększenie płaczu u niemowląt, których matki potwierdziły że obawiają się „psucia niemowląt” które poddawane są nadmiernemu kontaktowi fizycznemu. T. Berry Brazelton sugeruje, że także nadmierna stymulacja może być czynnikiem przyczyniającym się do kolki niemowląt i że okresy czynnego płaczu mogą służyć rozładowaniu nadmiernej stymulacji pomagając dziecku odzyskać równowagę układu nerwowego (Lester, BM & Boukydis, CFZ, eds. (1985). Infant Crying: Theoretical and Research Perspectives. New York: Plenum Press)

Advertisment

Written by

Filed under: Featured, Uncategorized

Comments are closed.